W dniu 15 lutego obchodzimy rocznicę śmierci Zdzisława Mariana Najdera – polskiego historyka literatury, profesora nauk humanistycznych, wykładowcy m.in. Uniwersytetu Columbia i Uniwersytetu Yale’a, opozycjonisty w czasach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, założyciela Polskiego Porozumienia Niepodległościowego, w latach 1982–1987 dyrektora Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa.
Zdzisław Najder urodził się 31 października 1930r. w Warszawie, działał w polskiej opozycji demokratycznej. Na przełomie lat 1975/1976 założył Polskie Porozumienie Niepodległościowe. W styczniu 1976r. roku podpisał list protestacyjny do Komisji Nadzwyczajnej Sejmu PRL przeciwko zmianom w Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. We wrześniu 1980r. przystąpił do „Solidarności”. W momencie wprowadzenia stanu wojennego w Polsce przebywał w Oksfordzie, nie zdecydował się na powrót do Polski i dzięki rekomendacji Jana Nowaka-Jeziorańskiego został dyrektorem polskiej sekcji Radia Wolna Europa.
Wyrokiem sądu Warszawskiego Okręgu Wojskowego z 28 maja 1983r. został skazany zaocznie na karę śmierci za rzekome szpiegostwo na rzecz amerykańskich służb wywiadowczych. Wyrok uchylono w 1989r.
Po upadku PRL w 1989r. Zdzisław Najder powrócił do Polski, był doradcą Lecha Wałęsy i Jana Olszewskiego. Ujawniono, że w latach 1958–1963 był ewidencjonowany przez SB jako tajny współpracownik „Zapalniczka”. Od 1998r. był doradcą przewodniczącego Komitetu Integracji Europejskiej. W listopadzie 2016r. przystąpił do stowarzyszenia Europejscy Demokraci.
Zdzisław Najder zmarł 15 lutego 2021 roku w Warszawie.
Odznaczony:
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1983)
- Odznaka Honorowa „Bene Merito” (2010)
- Kawaler Legii Honorowej – Francja (2005)
- Nagroda im. Adama Mickiewicza przyznawana przez Trójkąt Weimarski (2009)
(źródło: Wikipedia)
