W dniu 24 października obchodzimy rocznicę śmierci Jadwigi Barańskiej-Antczak - wybitnej aktorki filmowej, teatralnej i telewizyjnej, scenarzystki.
Jadwiga Barańska urodziła się 21 października 1935r. w Łodzi, ukończyła Państwową Wyższą Szkołę Teatralną (PWST) w Łodzi w 1958 roku. Po studiach związała się ze sceną teatralną, występując m.in. w Teatrze Klasycznym w Warszawie (później przekształconym w Teatr Rozmaitości) i Teatrze Polskim w Warszawie. Jej występy charakteryzowały się głęboką wrażliwością, psychologicznym niuansem oraz klasycznym pięknem.
Choć aktorka zagrała w wielu filmach i spektaklach telewizyjnych, to rola Barbary Niechcic w adaptacji epopei Marii Dąbrowskiej, "Noce i dnie" (film z 1975 r., serial z 1977 r.), stała się kamieniem milowym w jej karierze i polskiej kinematografii.
Za tę kreację Jadwiga Barańska została nominowana do Oscara (w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny, w której film otrzymał nominację) oraz uhonorowana Srebrnym Niedźwiedziem dla najlepszej aktorki na prestiżowym Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie (Berlinale) w 1976 roku. Rola ta uczyniła ją jedną z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych aktorek w Polsce.
W 1979 roku, wraz z mężem, Jerzym Antczakiem, wyemigrowała do Stanów Zjednoczonych, osiedlając się w Los Angeles. Tam kontynuowała sporadyczną współpracę aktorską. Do jej późniejszych znaczących ról należy kreacja Marii Magdaleny w filmie "Chopin. Pragnienie miłości" (2002), również w reżyserii Jerzego Antczaka. Jej dorobek artystyczny, choć częściowo przerwany emigracją, ma trwałe miejsce w historii polskiej sztuki aktorskiej.
Aktorka zmarła 24 października 2024 roku, została pochowana 13 listopada 2024r. w Los Angeles.
Odznaczenia:
- Złoty Krzyż Zasługi (1975)
- Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2008)
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla kultury polskiej, za osiągnięcia w pracy artystycznej (2024)
