W dniu 28 lutego obchodzimy rocznicę śmierci Svena Olofa Joachima Palmego - szwedzkiego polityka, przewodniczącego Szwedzkiej Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej, posła do Riksdagu, ministra transportu i komunikacji oraz ministra edukacji. Olof Palme w latach 1969–1976 oraz 1982–1986 był premierem Szwecji, został zastrzelony w trakcie urzędowania.
Olof Palme urodził się 30 stycznia 1927r. w Sztokholmie. Zaangażował się w działalność polityczną w ramach Szwedzkiej Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej. W 1952r. Olof Palme został przewodniczącym Sveriges förenade studentkårer, organizacji skupiającej zrzeszenia studenckie, następnie dołączył do administracji rządowej kierowanej przez Tage Erlandera. W 1958r. Olof Palme po raz pierwszy uzyskał mandat posła do Riksdagu, utrzymywał go w dziewięciu kolejnych wyborach do 1985 włącznie, piastował wiele funkcji w rządzie Tage Erlandera.
Dnia 14 października 1969r. został po raz pierwszy premierem Szwecji. Podczas wizyty w Polsce w 1974r. zwrócił po ponad 300 latach tzw. rolkę sztokholmską, zrabowaną przez Szwedów podczas potopu, a przedstawiającą wjazd do Krakowa króla Zygmunta III Wazy.
Podczas kampanii wyborczej 1985r. zarzucono mu oszustwo podatkowe. Dotyczyło to wydarzeń z 1984r. Sprawą tą w trakcie kampanii wyborczej w 1985r. zajęły się media. Decyzją organu podatkowego nakazano Olofowi Palmemu zapłacenie podatku, polityk zaskarżył tę decyzję do sądu administracyjnego.
Olof Palme został śmiertelnie postrzelony 28 lutego 1986r. w centrum Sztokholmu o godzinie 23:21. Premier bez agentów ochrony wracał wówczas w towarzystwie żony do domu po projekcji filmu "Bracia Mozart". Sprawca oddał dwa strzały z bardzo bliskiej odległości w plecy polityka, lekko poszkodowana została też żona Palmego. Olof Palme został przewieziony do szpitala, dnia 01 marca 1986r. o godzinie 00:06 oficjalnie potwierdzono jego zgon.
Zastrzelenie Olofa Palmego doprowadziło do wszczęcia największego śledztwa w najnowszej historii Szwecji. Zabójstwo to stało się również przedmiotem długotrwałej społecznej debaty w Szwecji. Zbrodnią tą zajął się m.in. pisarz Leif G.W. Persson w powieści "Swobodny upadek, jak we śnie".
Okoliczności zabójstwa przez wiele lat budziły wątpliwości i nie były dostatecznie wyjaśnione. Prowadziło to do powstawania różnych teorii spiskowych. Domniemany sprawca, Christer Pettersson, został skazany przez sąd pierwszej instancji, ale oczyszczony z zarzutów przez sąd odwoławczy. Innym podejrzanym o dokonanie zbrodni był Victor Gunnarsson, powiązany ze środowiskami skrajnej prawicy. W 2020r. prokurator Krister Petersson oświadczył, że należy przyjąć wersję, iż Olofa Palmego zastrzelił Stig Engström. Był to grafik pracujący w zlokalizowanym blisko miejsca zabójstwa biurze przedsiębiorstwa Skandia, który w 2000 roku popełnił samobójstwo.
Olof Palme był politykiem, którego osobowość zdominowała życie polityczne Szwecji. W pewnych kręgach społecznych był on wręcz nienawidzony, w innych uwielbiany. Wynikało to z prowadzonej przez niego polityki zagranicznej. Był politykiem aktywnym na arenie międzynarodowej, m.in. wspierając działania Ruchu Państw Niezaangażowanych, udzielał poparcia ruchom narodowym w krajach rozwijających się, potępiał udział USA w wojnie wietnamskiej.
(źródło: Wikipedia)